Persoonlijk advies?
Elke dag, ook in de avond
Alleen op vakantie gaan is één ding. Maar als enige soloreiziger aan boord stappen van een kleine houten gulet, tussen stellen en duo’s die elkaar al kennen, voelt toch als een ander verhaal. Het idee alleen al roept allerlei ongemakkelijke scenario’s op: etentjes waarbij iedereen gezellig met zijn eigen reisgenoot praat, gesprekken waarin je net niet lekker inhaakt, en dat knagende gevoel dat jij degene bent die er net een beetje buiten valt.
Precies met dat soort gedachten stapte ik in Bodrum aan boord van een mooie gulet. Een traditionele Turkse gulet die de komende week mijn thuis zou zijn tijdens een tocht langs de Golf van Gökova, een van de mooiste stukken van de Turkse Turquoise Coast. Er was geen strak uitgestippeld programma, geen lijstje met gegarandeerde stops en geen dagplanning waar je je horloge op gelijk kon zetten. Het enige wat vaststond, was dat we vanuit Bodrum zouden vertrekken en daar ook weer zouden terugkeren. Voor de rest liet de route zich leiden door de wind, het weer en de kennis van de kapitein.
Op papier klinkt dat misschien als precies het soort reis waarvoor soloreizigers gewaarschuwd worden. In de praktijk bleek het juist een van de meest ontspannen en bevrijdende manieren van reizen die ik in tijden heb meegemaakt.
De Gulet biedt plaats aan maximaal twaalf gasten, verdeeld over zeven hutten met eigen badkamer, en wordt bemand door een kapitein, kok en matrozen. Groot genoeg dus om je af en toe terug te trekken, maar klein genoeg om binnen een dag elkaars namen te kennen. We waren met negen gasten aan boord, en ik was de enige die alleen reisde.
Toch verdween dat gevoel van “de enige zijn” verrassend snel. Al op de eerste avond zat iedereen samen aan de lange tafel op het achterdek, waar we de rest van de week ook zouden ontbijten, lunchen en dineren. Terwijl de zon langzaam achter de heuvels rond Bodrum zakte, verschenen uit de kombuis schalen met loempia’s, romige salades, quinoa, stoofgerechten en rijst. De wijn vloeide rijkelijk, de gesprekken kwamen vanzelf op gang en tegen het einde van de avond was het feit dat ik alleen aan boord was gekomen eigenlijk al nauwelijks meer relevant.
Dat was tekenend voor de rest van de week. Omdat het leven op een gulet zich grotendeels buiten afspeelt, mengt iedereen zich bijna vanzelf. Tijdens de maaltijden, bij zwemstops of wanneer er ergens aan land werd gegaan, ontstonden gesprekken zonder dat het geforceerd voelde. Tegelijk bood het schip genoeg ruimte om je even terug te trekken. Sommige medereizigers nestelden zich graag op de kussens op het voordek, terwijl ik meestal een plekje op het schaduwrijke achterdek opzocht. Daar kon ik lezen, naar de kustlijn kijken of juist aanschuiven bij een gesprek dat zich spontaan ontwikkelde.
Wat deze reis bijzonder maakte, was niet alleen het schip of de omgeving, maar vooral het tempo. Of beter gezegd: het ontbreken van haast. Aan boord ontstond al snel een eigen ritme. Ontbijt was meestal rond negen uur, al werd dat soms aangepast aan de weersomstandigheden. Op een ochtend vertrokken we zelfs al om half zeven, nog voor het ontbijt, terwijl de kust in het eerste ochtendlicht langzaam zichtbaar werd. Op andere momenten bleef de boot juist urenlang voor anker liggen in een stille baai, zodat iedereen kon zwemmen, lezen of simpelweg niets doen.
En juist dat niets doen voelde hier als een luxe.
Wanneer de omstandigheden gunstig waren, hesen de bemanningsleden de zeilen. Alleen al kijken hoe dat gebeurde was indrukwekkend: touwen die strakgetrokken werden, het zeildoek dat zich boven je ontvouwde, de coördinatie van de crew. Maar het mooiste moment kwam daarna. Zodra de motor uitging en de wind het overnam, veranderde de sfeer aan boord direct. Het monotone gebrom maakte plaats voor het klotsen van water tegen de romp en het zachte klapperen van het doek. Gesprekken verstomden, boeken bleven even dicht en iedereen leek intuïtief hetzelfde te doen: luisteren. Alsof de boot, en wij met haar, even uitademde.
Wie houdt van een dichtgetimmerd reisschema met kleurcodes, tijdsloten en een gegarandeerde lijst bezienswaardigheden, zal aan zo’n cruise misschien moeten wennen. De route van een gulet als deze ligt niet dagen van tevoren vast. De kapitein bepaalt onderweg wat haalbaar en prettig is, afhankelijk van wind, zee en omstandigheden. Dat betekent ook dat er geen garanties zijn op precies die ene markt, dat ene dorp of die ene archeologische site.
Maar juist daarin schuilt de charme. De kust ontvouwt zich niet als een afvinklijst, maar langzaam, bijna terloops.
Dat begon al bij Molla ?brahim Koyu, waar ik op de eerste volle dag van de boot wegzwom en me halverwege omdraaide. In de haven van Bodrum was de Notus me nog nauwelijks opgevallen, ingeklemd tussen grotere schepen. Maar vanaf het water zag ik haar ineens echt: de gelakte houten romp, de twee masten, de klassieke lijnen van een schip dat precies zo oogt als je hoopt dat een Turkse gulet eruitziet. Om haar heen lagen pijnboomheuvels en water dat zo helder was dat het bijna onecht leek.
In Seven Islands Bay brachten we uren door in glashelder water, met van die lange, lome zwemstops die nergens heen hoeven. Sweet Water Harbour deed zijn naam eer aan met een kleurpalet van turquoise en smaragdgroen waar geen filter tegenop kan. En in English Harbour, een beschutte baai die zijn naam dankt aan Britse marineactiviteiten in de Tweede Wereldoorlog, voelde het alsof de buitenwereld volledig was verdwenen. Alleen boot, baai, pijnbomen en stilte. Op een middag verschenen daar zelfs thee en koekjes op het dek, als knipoog naar de naam van de plek — een klein detail dat wonderlijk goed paste bij de gemoedelijke sfeer van de reis.
Hoewel het leven aan boord centraal stond, bracht de cruise ons ook aan land. Op Cleopatra Island, bekend om zijn strand en archeologische resten, verspreidde de groep zich vanzelf. Sommigen trokken samen op, anderen gingen hun eigen kant op. Voor mij was dat een van de fijne kanten van solo reizen: je hoeft met niemand te overleggen of compromissen te sluiten. Als ik langer bij een ruïne wilde blijven hangen, de kustlijn wilde fotograferen of gewoon ergens wilde zitten om het uitzicht in me op te nemen, dan kon dat.
Hetzelfde gold voor Kissebükü, waar de resten van het oude Anastasiapolis verscholen liggen tussen de bomen boven een beschutte baai. Het ene moment liep ik met medereizigers langs Byzantijnse kerkmuurrestanten en hadden we het over de geschiedenis van de plek, het volgende moment slenterde ik weer alleen rond, om daarna vanaf het schip het water in te duiken voor een verfrissende zwempartij.
Juist die afwisseling werkte goed: samen waar het leuk was, alleen waar het prettig voelde. Nergens was er druk om voortdurend sociaal te zijn, maar evenmin het gevoel dat je als soloreiziger buiten de groep viel.
Aan het einde van de week, toen we terugkeerden naar Bodrum, besefte ik dat deze reis me iets had gegeven wat in het moderne reizen steeds zeldzamer lijkt te worden: toestemming om te vertragen. Zonder strak schema of volle dagen vol highlights was er geen drang om alweer met de volgende stop bezig te zijn. De dagen werden bepaald door wind, water en licht, niet door een planning.
En misschien was dat juist waarom alleen reizen hier zo goed werkte. Op een gulet als deze hoef je niet constant “iets” te doen om je tijd te vullen, en je hoeft je ook niet ongemakkelijk te voelen als je een tijdje voor jezelf kiest. Het leven aan boord is eenvoudig en sociaal tegelijk: je deelt maaltijden en mooie plekken, maar hebt ook alle ruimte om je terug te trekken in je hut, een boek open te slaan op het dek of even alleen te gaan zwemmen.
Wie solo reist en twijfelt of een kleinschalige cruise niet te intiem of te groepsgericht is, zou zomaar positief verrast kunnen worden. Juist op dit soort reizen vallen de gebruikelijke grenzen tussen “stellen”, “vriendengroepen” en “mensen alleen” sneller weg dan je denkt. Wat overblijft, is iets veel simpelers: samen onderweg zijn, op een mooie plek, in een prettig tempo.
En soms is dat precies genoeg.
Alleen op vakantie gaan is één ding. Maar als enige soloreiziger aan boord stappen van een kleine houten gulet, tussen stellen en duo’s die elkaar al kennen, voelt toch...